We hebben veel troeven om iedereen in onze samenleving kansen te bieden



Onderschrift...

In 2021 viert de Gezinsbond zijn honderdste verjaardag. Een ideale gelegenheid om de komende maanden stil te staan bij wat generaties voor ons voor de welvaart en het welzijn van gezinnen gerealiseerd hebben. Maar we kijken daarbij vooral ook naar de toekomst.

Frans Schotte, algemeen voorzitter van de Gezinsbond, schetst ons enkele inzichten en ideeën die voortvloeien uit de lange geschiedenis van onze gezinsorganisatie.

Hoe het begon

De stichters van de Gezinsbon wisten goed waarmee ze bezig waren. Ze wilden een pluralistische organisatie oprichten - wat op dat moment heel vernieuwend was - met als doel de welvaart en het welzijn van de grote gezinnen te verbeteren.

We spreken over het begin van de jaren twintig van vorige eeuw en bij de zogenoemde 'talrijke gezinnen' had je toen veel eenoudergezinnen van wie de vader in de oorlog gesneuveld was. Het ging er dus in de eerste plaats om de schade te beperken en te voorkomen dat die gezinnen in erbarmelijke omstandigheden zouden moeten blijven leven.

Kritisch en onafhankelijk

We zijn een onafhankelijke middenveldorganisatie die het gezin als kernactiviteit heeft. En natuurlijk is dat gezin enorm veranderd, al blijft het nog altijd de hoeksteen van de samenleving. Bij alles wat we als Gezinsbond doen, focussen we op wat de gezinnen in Vlaanderen ten goede komt.

In de afgelopen lockdown sprongen we in de bres voor het corona-ouderschapsverlof, een stelsel waar intussen meer dan 160.000 jonge ouders gebruik van maken. Telkens als we zulke initiatieven nemen, doen we dat met een kritische kijk op de samenleving van vandaag en morgen.

Vinger aan de pols

In honderd jaar tijd is het gezin enorm geëvolueerd, dus ook de Gezinsbond. Kijk gewoon maar eens naar de naamswijzigingen van onze organisatie: van talrijke gezinnen naar grote en jonge gezinnen tot Gezinsbond.

Om te zien hoe we op maatschappelijke behoeften inspelen, zijn onze tweedehandsbeurzen een mooi voorbeeld. Dertig jaar geleden waren we bij de pioniers om gezinnen met die beurzen aan te sporen tot hergebruik en een duurzame levensstijl.

Een thema dat we vandaag hoog boven op de agenda plaatsen, is armoede en sociale uitsluiting. We richten ons in ons jubileumjaar in het bijzonder tot gezinnen met kinderen in kwetsbare situaties. De zorg om wie het in onze samenleving moeilijk heeft, zit in ons DNA. Onze stichters wilden immers een menswaardig bestaan voor de toen 'kroostrijke gezinnen'.

In de cockpit

Ik kan niet zomaar een lijstje geven van de belangrijkste realisaties van de Gezinsbond de afgelopen eeuw. Van bij het begin spitsten we ons toe op basisbehoeften als een degelijk huis, een goed inkomen en betaalbaar openbaar vervoer. Daar had nu eenmaal een grote groep in de samenleving baat bij.

Vandaag volgen we heel wat maatschappelijke thema's op de voet, waarbij de kindnorm onze voornaamste leidraad is. Op de domeinen waar we expert zijn, willen we in de cockpit zitten om dingen in beweging te zetten. De kinderbijslag blijft in elk geval een van onze speerpunten.

Wie de geschiedenis kent, weet dat we bij elke verandering op het terrein van de kinderbijslag - nu ook met de omvorming naar het Groeipakket - waakzaam blijven. Net als de gezondheidszorg, de pensioenen en de werkloosheidsuitkeringen zijn ook de kinderbijslagen altijd een onderdeel van de sociale zekerheid geweest.

Gezinnen moeten die financiële zekerheid behouden, los van het statuut en de levensstandaard van de ouders. Als de kinderbijslag niet langer een recht van het kind is, zal de armoede aanzienlijk toenemen.

Altijd nabij

Meer dan ooit heeft corona aangetoond hoe noodzakelijk het is om het sociaal weefsel te versterken. Dat doen we als Gezinsbond op lokaal vlak in de buurten, gemeenten, steden..., maar evengoed via onze digitale media.

Dat we als middenveldorganisatie onafhankelijk zijn, is daarbij een extra troef. Daardoor hebben we een niet te onderschatten impact om ervoor te zorgen dat zo veel mogelijk mensen bij het maatschappelijk leven betrokken worden en blijven. We komen niet vaak naar buiten met onze inspanningen om de sociale samenhang te versterken, maar ik vind die inzet ontzettend belangrijk.

Iedereen mee

In elke leeftijdsfase bereiken we gezinnen en zo spannen we een boog over de generaties heen. We organiseren zowel activiteiten voor jonge gezinnen, gezinnen met jonge kinderen en tieners als voor grootouders.

We hebben ook aandacht voor de verscheidenheid binnen gezinnen. We streven ernaar dat iedereen zich bij de Gezinsbond welkom voelt, ook eenouder- en kwetsbare gezinnen. We nemen het op voor de brede waaier van gezinnen en niet voor een bepaalde groep in de samenleving. Om die reden behoren 'inclusie' en 'solidariteit' tot de basiswaarden die we binnen onze missie blijven behartigen.

Kansen voor wie vooruit wil

De toenmalige Bond der Talrijke Huisgezinnen - de voorloper van de Gezinsbond - wilde voorkomen dat grote gezinnen op onderwijsgebied een achterstand zouden oplopen. Zo werd al in 1925 een Studiefonds opgericht, waardoor kinderen uit minder gegoede gezinnen dankzij een studielening konden voortstuderen.

Toen in 1960 het Hoger Instituut voor Gezinswetenschappen werd opgericht, gaven we gezinnen voluit handvatten mee om zich maatschappelijk te ontplooien. Het aanbod naar gezinnen om zich te vormen en bij te scholen, mag je trouwens heel breed zien. Voor mij gaat dat evengoed over de manier waarop we kinderoppassers of mantelzorgers ondersteunen.

Wil je mee je steentje bijdragen tot de uitbouw van onze samenleving, dan heb je daarvoor voldoende expertise nodig. Zowel door onderwijs als vorming maakt de Gezinsbond gezinnen telkens weer deskundig op de terreinen die een rechtstreekse impact op hun leven hebben.

Frans Schotte en de Gezinsbond

Al mag de Gezinsbond zich straks een eeuweling noemen, toch heeft onze organisatie nog heel wat troeven om de toekomst vol vertrouwen tegemoet te zien. Dat blijkt ook uit de boeiende reflecties hierboven van algemeen voorzitter Frans Schotte (73). Het eerste vrijwillige engagement van de voorzitter binnen onze organisatie gaat trouwens terug tot de jaren zeventig, toen hij - als pas afgestudeerde gezinssocioloog - een tijd meedraaide in de raad van advies van de Jonge Gezinnenactie. Zovele jaren later, in 2012, werd hij algemeen voorzitter van de Gezinsbond.